All about history

Ξεφυλλίζοντας τις σελίδες του τεύχους και εστιάζοντας την προσοχή στα δύο κεντρικά θέματα θα μπορούσε κανείς να σκεφτεί πως παραπέμπουν στη μορφή του Ηρακλή, και ειδικότερα στον μύθο της επιλογής του ήρωα μεταξύ του δρόμου της Αρετής και του δρόμου της Κακίας.

Αν το να γίνει κάποιος σαμουράι προϋπέθετε επίμονη αφοσίωση, αυταπάρνηση και τήρηση ενός κώδικα κανόνων, τα στοιχεία αυτά θυμίζουν τον κακοτράχαλο δρόμο της Αρετής. Αντιθέτως, η κατανάλωση ενός κομματιού σοκολάτας ή ενός ζεστού κακάο είναι συνυφασμένη με τη φυγή από τα τετριμμένα και ενδεχομένως μια στιγμή που ο καθένας ενδίδει σ’ έναν πειρασμό. Αυτό ακριβώς το χαρακτηριστικό, για να επιστρέψουμε στον μύθο του Ηρακλή, συνιστά το γνώρισμα του μονοπατιού της κακίας.

Ευτυχώς για τους περισσότερους από μας, ο παραπάνω συνειρμός κρίνεται υπερβολικός στα όρια του μανιχαϊσμού. Αλίμονό μας αν η ζωή είχε το Απόλυτο Καλό και το Απόλυτο Κακό! Θα ήταν δίχως χρώμα και εναλλαγές. Ο αναγνώστης του τεύχους θ’ αντιληφθεί μέσα από τις σελίδες του πως η θεματική του ποικιλία προσφέρει την ευκαιρία να γνωρίσει και κόσμους που παραδοσιακά δεν εξετάζονται ιστορικά.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η παρουσίαση των ανθρώπων που με τη ζωή και το έργο τους διαμόρφωσαν τα σημερινά κινήματα ταυτότητας φύλου και σεξουαλικού προσανατολισμού. Είναι η εξέτασή τους ως ιστορικού φαινομένου ένα επίτευγμα του σύγχρονου ευρωπαϊκού πολιτισμού, και συνιστά μια υπενθύμιση των αγώνων για το δικαίωμα της ελευθερίας έκφρασης και αυτοπροσδιορισμού κατά τους τελευταίους δύο αιώνες. Η ανοχή στη διαφορετικότητα και ο σταδιακός περιορισμός της μισαλλοδοξίας αποτελούν σήμερα την απόδειξη πως οι διδαχές του Βολταίρου δεν υπήρξαν «έπεα πτερόεντα».