Το μυστικό της παιδικής ηλικίας

Η Μαρία Μοντεσόρι πείσθηκε, έπειτα από μια ολόκληρη ζωή αφιερωμένη στην επιστημονική παρατήρηση, ότι μέσα στο παιδί λειτουργούν νόμοι για την ανάπτυξη και διαμόρφωση του χαρακτήρα τόσο ισχυροί, όσο και οι νόμοι της φυσικής ανάπτυξης.

Πείσθηκε ακόμα, ότι γενικά οι ενήλικοι δεν κατορθώνουν να κατανοήσουν και να εκτιμήσουν αυτούς τους νόμους και ότι επιβάλλουν τις δικές τους ιδέες. Μια τέτοια αντιμετώπιση καταλήγει στην καταπίεση των βαθύτερων παρορμήσεων του παιδιού και φέρνει πραγματική σύγχυση στο νου του.

Τότε αντιδρά και εξεγείρεται με εκδηλώσεις αρνητικού χαρακτήρα, όπως ανόητες απαιτήσεις, ζημιές, υστερικό κλάμα, αδιάκοπη γκρίνια, μελαγχολία και αθυμία. Μια παιδική ηλικία τόσο γεμάτη από καταπίεση θα καταλήγει πάντοτε σε μια ενήλικη ζωή γεμάτη πλέγματα. Το κεντρικό θέμα στο θεμελιώδες αυτό βιβλίο της Μοντεσόρι είναι:
«Βρείτε το μυστικό της παιδικής ηλικίας και θα δείτε ν’ αλλάζει ολόκληρη η εσωτερική προδιάθεση του παιδιού. Θα δείτε το παιδί να γίνεται πραγματικά ο «Πατέρας του Ανθρώπου» και να κατακτά μια ανώτερη, υγιέστερη και λογικότερη ψυχολογική ανάπτυξη».