Μαθηματικά, φιλοσοφία και τεχνητή νοημοσύνη

Ο μαθηματικός Gian-Carlo Rota και ο θεωρητικός φυσικός David Sharp συζητούν, στο πλαίσιο μιας κοινής τους συνέντευξης στο περιοδικό Los Alamos Science, για τα Μαθηματικά και τους μαθηματικούς, τη φιλοσοφία και τους φιλοσόφους, την τεχνητή νοημοσύνη και τους ειδικούς στους υπολογιστές. Κατά την αναζήτηση τόσο των ορίων των Μαθηματικών, και ιδίως της μαθηματικής λογικής (στη σημερινή της μορφή), όσο και των αντίστοιχων της φιλοσοφίας, αναδεικνύονται οι σχέσεις των δύο αυτών γνωστικών αντικειμένων με τη φυσική, τη βιολογία, τη νευροφυσιολογία, την ψυχολογία και τη μαθηματική θεωρία της πληροφορίας.

Αναπόφευκτα ο διάλογος φτάνει στο φλέγον ζήτημα της δημιουργίας της μηχανής που θα σκέφτεται και θίγεται κατά προορατικό τρόπο το ζήτημα της τεχνητής νοημοσύνης Η εύρεση του αλγορίθμου βάσει του οποίου θα προγραμματίζεται μια τέτοια μηχανή προϋποθέτει την αξιοποίηση θεωριών και αποτελεσμάτων από πολλούς κλάδους των Μαθηματικών, όπως και της μαθηματικής λογικής, καθώς και της ψυχολογίας και της επιστήμης των νευρωνικών δικτύων. Τo μείζον εμπόδιo που ανακύπτει έγκειται στην αδυναμία συμπερίληψης, κατά τον προγραμματισμό, όλων των συνιστωσών που θα καθιστούσαν τον αλγόριθμο ικανό να λάβει υπόψη του το περικείμενο. Άραγε, θα μπορέσει ποτέ μια μηχανή, που θα σχεδιαστεί από ένα νοήμον ον, να κρίνει ορθά τις συνθήκες και να λαμβάνει βάσει αυτών τις σωστές αποφάσεις;

Παρότι από την εποχή που πραγματοποιήθηκε αυτός ο ζωηρός και ανεπιτήδευτος διάλογος μεταξύ του Rota και του Sharp έχουν περάσει πάνω από 30 χρόνια, στο διάστημα των οποίων έχει συντελεστεί αλματώδης πρόοδος στο πεδίο της τεχνητής νοημοσύνης, τα βασικά επιστημονικά ερωτήματα παραμένουν ανοικτά, ενώ οι αντίστοιχες φιλοσοφικές προκλήσεις, όσο ποτέ πριν, επίκαιρες.